چهارشنبه, تير 05, 1398
     


درباره ی آهار
تاریخ: 1390/09/23 نظرات: 2 نظر نمایش: 5618 مرتبه تعداد امتیاز: 110   (Article Rating)
کوه های آهار-جعفر نادی

 

کوههای آهار

روستای زیبایمان آهار در آغوش مجموعه ای از کوههای سر به فلک کشیده آرمیده است که خود این کوهها بخشی از سلسله جبالی است که به آن البرز مرکزی می گویند و یکی از پر تراکم ترین نقاط کوهستانی در مجموعۀ کشور عزیزمان می باشد . بیش از 95/. جغرافیای البرز مرکزی را رشته کوههای به هم پیوسته و قلل مرتفعی تشکیل می دهد . که از جاذبه ها و استعدادهای طبیعی این منطقه به شمار می رود .
در این منطقه بیش از 50 قله با ارتفاع بالای 3000 متر از سطح دریا وجود دارد . و از نقاط سردسیر و پر بارش با متوسط بارش سالیانه بالای 600 میلیمتر می باشد . (متوسط بارش سالیانه آهار 672 میلیمتر می باشد ) در آهار دو قله نزدیک به 4000 متر (توچال و سی چال ) وجود دارد که دو رودخانه شکرآب و پیش کُنَک از  کوهپایه  های آن جاری شده و به رود خانه جاجرود می پیوندند . کوهای پر برف و باران آهار در دامنه های زیبای خود علفزاران وسیعی با پوشش گیاهی متنوع و همچنین چشمه سارهای فراوانی که زمزمه گر عشق و زیبایی می باشند  را برای دوستداران طبیعت به ارمغان می آورد .
این مقاله کمکی است به شناخت بیشتر کوههایی که پدران ما در آنجا روزگار می گذراندند و در واقع اقتصاد زندگی آنها از این کوهها تأمین می شد . قدم به قدم این کوهها یاد آور دست های پینه بسته ای است که هنگام کاه چینی روزها و شب ها در این مناطق می ماند ند . ردیف سویه کاه های  چیده شده و و جمع شدن علف چینان هنگام شواوستا و پشته های کاه هنگام کاه جیراری  و جمع کردن پشته ها در لته کاه بخش زیادی از دوران کاری بهار و تابستان روستائیان را تشکیل می داد . همچنین نزدیک به 9 ماه از سال گوسفندان روستا در این کوهها به چرا مشغول بودند . هیچ کوه و دره و تپه ای نبود که هنگام روز خالی از اهالی باشد . علف چین ها همه تقسیم شده بود و هر کس علف چین و علف چر خودش را داشت .کوه ها مهمترین منبع در آمد اهالی بود گاهی یک چشمه نقش حیاتی در بهره برداری از یک کوه ایفا می کرد و کمبود آب منطقۀ وسیعی را کم مصرف می کرد . این مقاله کوششی جهت شناخت بیشتر کوهساران زیبای آهارمیباشد .  امید است دیگر دوستان نیز با استفاده از حافظّۀ قدیمی ها کمک کنند مناطق روستای خوبمان را بهتر بشناسیم و نگذاریم نامهای اصیل و قدیمی مناطق مختلف به فراموشی سپرده شود .
1-   توچال : ارتفاع این قله 3960 متر می باشد و بلندترین قله آهار می باشد . ودر کوه پایه جنوب آن روستاهای پس قله ، در بند و درکه قرار دارد . دامنه های وسیع با علفزاران گسترده و چشمه های فراوان چرا گاه مناسبی برای گوسفندان ایجاد نموده است . و بیشتر گوسفندان آهار طی سال را در این چرا گاه ها سپری می کنند . منطقه سر تخت که پایگاه گوسفند داران با چادر ها و حصار های فراوان می باشد در دامنه های شمالی این کوه قرار دارد .
رودخانه شکرآب نیز از چشمه سارهای این کوه سر چشمه می گیرد .
همچنین در ارتفاعات این قله بقایای جاده معروف ناصرالدین شاه قرار دارد که به قصر ناصرالدین شاه در شهرستانک منتهی می شود . مهمترین بخش های این کوه که در گذشته و حال در زندگی مردم آهار تأثیر گذار بوده است به شرح زیر می باشد .
الف : امام زاده های شکرآب که مدفن سه امامزاده می باشد و از جاذبه ها گردشگری آهار و منطقه می باشد .
ب : سر تخت(سرچشمه ) : که محل چادر زدن گوسفنداران می باشد و بخش های مختلف آن و حومه اش گاهره لوار ، سومچدک ، سینه علی کاووس ، گاهره پرخو ، گاهره گل بند سر، چشمه های گل بند سر، سر سو،  و تپه ملک پشته می باشد همچنین چشمه زیبای اسپید کمر با آب فراوان و دائمی کمی بالاتر از سر تخت به طرف قله توچال قرار دارد . و چند سالی است از آنجا لوله ای کشیده اند که به حوضچه های سیمانی که آبخوری گوسفندان می باشد منتهی می شود .
 پ : چشمه های آب منطقه ویشه ، تنگه بنجویک ،  تنگه رمضان بند ،  ورف چال ،  چشمه امیر ،  چشمه مراد ، چشمه حوری ، چشمه غلام حسین ، توچال نو ، کمر خونی ، گل گُلک ، گل بند سر و چشمه صفر غریب ازمهمترین چشمه های کوهپایه توچال می باشد.
قزقون چال (با ارتفاع 3780 متر ) گندم چال ، مهدی چال ، کله سودار ، بازارک ، خرسنگ ، پله نخودی ، شن گاهره ،سوگونه و کمر خونی از مهمترین مناطق کوه پایه های توچال می باشد .
همچنین دِیری یک (دریا یک ) توچال نیز کمی زیر قله قرار دارد و برکه ای است که آب آن از ذوب شدن برفها حاصل می شود . و به آن (چال او ) هم می گویند .
2-   قله سی چال : این قله و کوه آن را در آهار به نام کوه گاجره می شناسند ولی در نقشه های کوهنوردی به نام سی چال معروف است و اشاره به سی عدد چاله ای دارد که اهالی میگون در دره ای در شمال شرقی این کوه جهت آبخوری گوسفندان ایجاد کرده اند . ارتفاع این قله 3720 متر می باشد و در شمال آن روستاهای شمشک و در بند سر قرار دارد . پوشش وسیع گیاهان گوسفندچر  که شامل باریچه ، حلوی کماه ، ریواس ، وایه ، کلزنک و چشمه های فراوان جایگاه مناسبی برای دامداران فراهم آورده است ولی اکنون بدلیل دوری و کم شدن گوسفندان نسبت به گذشته گوسفندان کمتر به آنجا می روند و یک یا دو گله از گوسفندان آهار به آنجا می روند و بقیه در دامنه های توچال و کوه های دیگر به چرا می روند . این کوه در زمانهای گذشته نقش مهمی در اقتصاد روستا ایفا می کرد . و علوفۀ حاصل از دامنۀ آن از مهمترین منابع تامین علوفه گوسفندان بوده است . مهمترین قسمت های آن عبارتند از شیور چال ، عصا چال ، صندق چال ، سو چال ، رگه اندال ، پله کامدار ، گول بُنِه ، تنگه کاظم قسم ، کافرسو، کشک لون و یرد گاجره .یرد گاجره که اکنون هم حصار آن باقی است محلی بود که در آن چادر می زدند و با زن و بچه تابستان را در آن سپری می کردند .
مهمترین چشمه های گاجره چشمه قزل خونی ، چشمه الدوگ ، چشمه سوچال ، چشمه لرد بالا و چشمه پله کامدار می باشد .
دیری یک توچال هم زیر قله قرار دارد که برکه ای است که از ذوب شدن برفها ایجاد می شود .
روی قله هم چند ساختمان وجود دارد که متعلق به قبل از انقلاب است و قرار بود تله کابین توچال به این نقطه متصل شود .
3-   قله بارویک که روبروی روستای آهار قرار دارد و از آهار بخوبی دیده می شود و ارتفاع آن 2930 متر می باشد . از این قله گاهی بهمن های بزرگی در زمستان سرازیر می شود و قدیمی ها داستانها و خاطرات زیادی از بزرگی و حوادث آن نقل می کنند . از جمله اینکه یکبار بهمن آنقدر زیاد بود که گهواره ای را به کوه روبرو (پشت گل چال ) برد .
مهمترین نقاط این کوه عبارتند از تنگه بارویک ، گل رونا ، مون چال ، تنگه لودره ، گوال لکه ، گوخوسون ، چال حسن و جل گاهره. پشت قله این کوه (از آهار دیده نمی شود ) دیواره بسیار بلندی با شیب زیاد (تقریباً 90 درجه ) وجود دارد که واقعاً دیدنی است و به آن بند بارویک می گویند ولی بدلیل ریزشی بودن جهت سنگ نوردی مناسب نمی باشد .
4-   قله آهار : این قله هم روبروی ده و به سمت شمال شرقی قرار دارد و روستاهای میگون و فشم در سمت دیگر آن قرار دارد .
به این کوه در آهار پشت گل چال می گویند و ارتفاع آن 2717 متر از سطح دریا می باشد این کوه با اینکه ارتفاع بلندی ندارد ولی یکی از طولانی ترین کوه های آهار است که از منطقه چوندر تا اودره در نزدیکی ده تنگه ادامه دارد .
مهمترین قسمت های آن منطقه چوندر ، سرلو فشم ، تنگه گچ (معدن گچ ) ، چال خاس گاهره ، سرویشه ، گرچک ، قاسم دره ، پس پشته ، گل چال ، بندسر ، گردنه اسم چال (که راه مالرو قدیم آهار به میگون از آن عبور می کرد ) و تنگه اودره می باشد .چشمه اکرم در اودره و چشمه های چوندر و لش غورباقه و چشمه علی خشگه از مهمترین چشمه های این کوه می باشد . تنگه آهنگرگ در شمال این کوه در حوزه آبریز میگون قرار دارد .
5-   قله قلعه دختر : این کوه در بین روستائیان به کوه آهار وش معروف است و قله آن 3225 متر از سطح دریا ارتفاع دارد .
روی قله آن خرابه های آتشکده ای از دوره ساسانیان وجود دارد که اهالی به آن قصر دخترک می گویند (برای آشنایی بیشتر به مقاله قلعه دختر نماد قدمت قصران رجوع شود ). ابتدای این کوه از روستای آهار و منطقه تاربیشه شروع می شود و تا گردنه سرلو آهاروش ادامه می یابد . راه مالرو آهار به کلار دشت و مازندران در قدیم از دامنۀ این کوه می گدشت .
بخش های مهم در دامنه جنوبی این کوه  تارویشه ، سرخاسک ، دیم واچین ، سنگ چال ، گاهره ماعر ، سرچمکی ، گته چال ، گته سرلت ، چال نویک ، بخ گرچ و زنگ تور می باشد .
مهمترین چشمه های این بخش عبارتند از چشمه های تارویشه ، لیسک ، نوپل ، گندی او ، چشمه رضا قربون ، چشمه علیرمضان ، چشمه علی ابول و چشمه گیلکی و بخش های مهم در دامنه شمالی این کوه که به سمت مسیر ده تنگه می باشد عبارتند از پی رگ ، گردنه بابا گیل ، اوسیودر ، اوچالک ، گل اللهی  وسدر بند و مهمترین چشمه های آن عبارتند از چشمه کمال ، چشمه گل دره ، چشمه فخری ، چشمه زنبور نو ، چشمه اوچالک ، چشمه سیاه نو و لش سدر بند و لش خرمن گردک .
قله الله بند : در آهار به اختصار الهبند می گویند . این قله 3355 متر ارتفاع دارد و از شمال به کوه گاجره و از جنوب تا تنگه پاوش ادامه دارد . قله این کوه به صورت صخره ای عظیم از جاده گردنه قوچک دیده می شود و دیواره ای بسیار بلند دارد که در آهار به آن بند و به منطقه زیر آن یخ بند می گویند . واز بزرگترین دیواره ها در منطقه رودبار قصران می باشد و بسیار برای سنگ نوردی مناسب می باشد . قدیمی ها اعتقاد داشتند نزدیک به قله این کوه و در جایی که کمی مسطح است امامزاده ای به نام محمد علی مدفون است که چندان مقرون به صحت نمی باشد .
مهمترین بخش های این منطقه عبارتند از تنگه خلدره که بسیار سنگی و صعب العبور ووحشی می باشد .ایوانک ، زغال چال ، کندیل کن ، چال زرد . چشمه چال زرد و لش کندیل کن و چشمه بخ الهبند و دو چشمه درخلدره مهمترین چشمه های این کوه می باشند .
چند کوه کوچکتر نیز در آهار وجود دارد که به اختصار به آنها اشاره می شود :
الف -  افتودیم : این کوه روبروی امامزاده شکرآب قرار دارد ابتدای آن از تنگه اودریان شروع می شود که صخره ای و سنگی است و بند سودار نام دارد و انتهای آن به خاس انبرک و تنگه انبرک ختم می شود .
در زمستانها اگر یال بالای کمر لیزک را صعود کنیم به قله افتودیم می رسیم که مسیری بسیار زیبا و بی خطر برای یک برنامۀ زمستانی می باشد .
ابتدای این مسیر چال سابود (چال سید آقا داوود )نام دارد .و کمی بالاتر سر گور نظر علی نامیده می شود . سپس به گردنه وهلامیون و قله افتودیم می رسیم . خرس سنگ شکرآب هم در دامنه این کوه قرار دارد .
ب - کوه پاوش : این کوه از ده تنگه شروع می شود و به گردنه چپه را منتهی می شود که پس از آن به کوهای شهرستانک می رسیم . مهمترین مناطق آن سو گنج ، یرد خانمی ، نوردمین و قیاق میون می باشند .
پ – کوه سیل گله و کمال لو که حد فاصل اودره و گاجره می باشد . انتهای سیل گله به گردنه هملون می رسد که اگر سرازیر شویم به دره زیبایی هملون میگون می رسیم . کاچین امیر و مگسنگ دو بخش مهم این منطقه و چشمه کاچین امیر و لش سیل گله مهمترین چشمه های این منطقه است .
 

با تشکر از آقای جعفر نادی

کد: 140
گروه: گردشگري و طبيعت
نویسنده خبر:
امتیاز بندی

نظرات
1) درود،بعنوان کسی که آهار و شکراب رو خیلی دوست داره بسیار لذت بردم والته افسوس خوردم. افسوس از اینکه اینهم اطلاعات رو دارید و روی نقه منتقل نکردید. از شما خواهش می کنم برای حفظ و توسعه فرهنگ طبیعت این منطقه فوق العاده نسبت به انجام این امر اقدام کنید. اطلاعاتی که شما دارین واقعا گرانبها هستند، اجازه بدین به نسل آینده منتقل بشن
ارسال توسط در تاریخ 1395/12/10

2) با انتقال این همه اطلاعات گرانبها روی نقشه تمامی این مناطقی که نام بردید جاودانه خواهند شد
ارسال توسط در تاریخ 1395/12/10

ارسال نظر:
تنها کاربران ثبت نام شده مجاز به ارسال نظر می باشند.
تبليغات
حريم كاربران  |  شرایط استفاده
كليه حقوق براي انجمن علمي فرهنگي آهار محفوظ است 1389